Actueel

27 May 2016
Blog Blog Peter: Teamcoaching: ouderwets zinvol?

Het fenomeen coach

Iedereen is tegenwoordig coach. Of wordt gecoacht. Of heeft er een mening over. De coach is een beklagenswaardig figuur geworden. Hij of meestal een zij kletst wat en verdient te veel geld met de vraag: wat vind je er zelf van? Hij of meestal een zij legt zijlings een relatie met je vader of moeder, vraagt veel naar gevoel en zegt tot slot dat je zelf verantwoordelijk bent. Sessie drie wordt er gehuild en na sessie vijf ben je meer mens geworden.

Geuzennaam

Ik schrijf dit nu en zou zo een A4tje kunnen vullen. Dat zou ook lekker zijn: voluit te keer gaan tegen mensen die met de elite lucht bakken. Nadat de kunstenaars bij het grof vuil zijn gezet is het nu de beurt aan de coaches. Toegegeven: neem een coachingssessie op, speel het af in een schouwburgzaal en je hebt met een paar ingrepen een volwaardig cabaretnummer, maar het is ook niet helemaal terecht. Zo veel mensen hebben al geageerd tegen het coachvirus dat het tijd wordt voor een tegengeluid. Het gaat voorbij aan de schoonheid van de resultaten van het vak.

Bekentenis

Ik werk als coach. Zo het is eruit. In mijn vorige blog (klik hier) had ik al bekend dat ik een boek schrijf.  Misschien wel over leiderschap, zoals zovelen.  En je leest het goed, ik maak het deze keer nog wat erger: ik coach. Individuen én teams. Ook ik stel de vraag wat iemand zelf denkt en er zit altijd wel een zin bij over invloed en verantwoordelijkheid. En zeker: er zijn momenten dat ik droom van huizen met zonnepanelen bouwen of een school opzetten in Nepal. Dat zijn de “wat heeft het voor zin, ik lijk wel een personage uit een stuk van Tsjechov” momenten. Mijmeren over arbeid, échte arbeid.

Systeemdenken

In mijn vorige blog had ik je aangeraden nog maar een keer “De vijfde discipline” te lezen van Peter Senge. Gedaan? Geeft niet, gewoon nog een keer proberen. Ik ben op driekwart. De auteurs  schrijven over systemen, hoe je de patronen in een organisatie of team kunt herkennen en over het vinden van de meest betekenisvolle verbeteroptie: de hefboomwerking.  Ik ben inmiddels bezig met een vervolgopleiding die me schoolt in het effectief toepassen van het gedachtegoed. Systeemdenken was in de jaren negentig relatief nieuw, trendy en de lerende organisatie was een begrip dat je zonder verontschuldigingen in je mond kon nemen.

De lerende organisatie ouderwets?

“Maar de lerende organisatie, dat is toch uit?” Ik hoor het mijn gesprekspartner zeggen en ik val stil. Ik mompel iets van alle tijden, missie en wijsheid. Na zo’n gesprek besluit ik de boodschapper niet te veroordelen, maar de uitspraak als een gedachte te beschouwen die zich in elk willekeurig hoofd kan nestelen. Wat is het tegenovergestelde van trendy? Ouderwets of de weg naar wijsheid? Zou het kunnen zijn dat opgroeien in de postmoderne tijd betekent dat je onderhandelt met je angst om door de tijd ingehaald te worden en dat je vooral een vertolker moet zijn van het nieuwste en het laatste? Ik denk dat deze angst bepalender is dan de inhoud.  

Creatieve spanning

Sommige systemische principes zijn zo eenvoudig. De creatieve spanning die bestaat tussen de visie en de realiteit bijvoorbeeld. Het geeft aan het begrip spanning een neutralere lading. De schoonheid van de beschrijving die Senge geeft zit hem in de beeld van het elastiek. Niet persé makkelijk om te doorgronden, maar wel de basis voor alles wat veranderen zo lastig maakt.

Voorheen concentreerde ik me in het werken met groepen op de teamrollen en de drijfveren. Ik paste de mensen in kleurenschema’s en kwam in mijn perceptie niet echt los van het onderscheid tussen zij die willen en zij die minder willen. Zij die verantwoordelijkheid nemen en die paar die dat niet doen. Door een stapeling van psychologische modellen lijk je als begeleider genuanceerder te worden. Het is helaas meer van hetzelfde: de dynamiek wordt verklaard door wat er zich ìn mensen afspeelt en niet tùssen mensen.   

Gewoon geroerd

Vorige week was ik niet gevangen in de ledigheid van het bestaan en vond er iets plaats wat zich onttrekt aan de scherts over coaching. Ik had  een afsluitende sessie met een team. Na vijf keer anderhalf uur werken hebben we afscheid genomen. Vier medewerkers van een receptie, één coördinator en een leidinggevende.  Elke coach kan zeggen dat het er niet om gaat aardig gevonden te worden, maar hè, laten we gewoon effe eerlijk zijn: het is fijn als mensen iets aardigs zeggen over wat er bereikt is. Ik keek deze middag de kring rond en zag zes ingetogen opgetogen mensen zitten. Ze hadden het zelf gedaan, zo vertelden ze en ik zei dat dit zeker zo was en dat ze me voorlopig niet meer nodig hebben. Ik dacht aan het elastiek, de hefboomwerking en dat de wijsheid in het systeem zelf zit.  En toen was het even stil. Professioneel handelen betekent dat je controle hebt over je emoties. Het zal. Ik was gewoon geroerd.

Op de hoogte blijven van Crux?
Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief.
Bekijk hier de laatste editie.

Aanmelden nieuwsbrief Blog Peter: Teamcoaching: ouderwets zinvol?

Deel deze pagina

Of kopiëer de onderstaande link:

×